Παρασκευή, 25 Μαρτίου 2016

Ου-Τόπος: προσωρινός καταυλισμός προσφύγων- μεταναστών στο Αερινό Μαγνησίας


       



















Η αντιμετώπιση των προσφύγων-μεταναστών ως ανθρώπων β’ κατηγορίας φαίνεται τουλάχιστον από την προχειρότητα με την οποία στοιβάζονται σε προσωρινούς καταυλισμούς παραπλεύρως της εθνικής οδού, όπως είναι αυτός κοντά στο χωριό Αερινό-Μαγνησίας, σε τόπους εκτός των πόλεων, στο περιθώριο της κανονικότητας, μην τυχόν και διαταραχθεί η ομαλή ροή αυτής της στρεβλής κανονικότητας. Έχει ξανασυμβεί άλλωστε στο παρελθόν κατά τη μετεγκατάσταση των ξεριζωμένων του ’22. Αυτοί οι πρόχειροι καταυλισμοί λειτουργούν ως ψυχολογικό ανάχωμα ενάντια σε όσους θα ήθελαν να παραμείνουν στη χώρα αιτούμενοι πολιτικό άσυλο, του οποίου η διαδικασία είναι χρονοβόρα γιατί τα γρανάζια της κρατικής γραφειοκρατίας είναι εσκεμμένα δυσκίνητα.

Έτσι, οι ξεριζωμένοι αυτοί άνθρωποι αφήνονται στο έλεος, κυριολεκτικά στοιβάζονται σε στρατιωτικές σκηνές και κοιμούνται πάνω σε χαρτόνια, χωρίς πόσιμο νερό, χωρίς ρεύμα, και φυσικά χωρίς καμία πρόσβαση στον κόσμο έξω από τον καταυλισμό μιας και δεν γνωρίζουν ούτε πού βρίσκονται ούτε προς τα πού πέφτει ο «πολιτισμός». Το κράτος σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης μεριμνά για τη σίτισή τους και την πρόχειρη στέγασή τους κι αυτό -κατ’ αυτούς- είναι αρκετό. Ανθρωπιστική βοήθεια δίνεται με όρους φιλανθρωπίας. Κι αυτές οι «παροχές» ως ένα βαθμό και ως πρώτο στάδιο μέχρι να παρέλθει ο ένας μήνας περιθώριο που δίνεται από την καταγραφή αυτών των ανθρώπων με το που πατήσουν το πόδι τους στη χώρα.

Γιατί με την πάροδο αυτού του χρονικού διαστήματος και με δεδομένο ότι τα σύνορα θα παραμείνουν κλειστά για όλους -πόσο μάλλον για όσους δεν προέρχονται από την εμπόλεμη Συρία- ο εγκλεισμός σε «κέντρα φιλοξενίας» τύπου «Αμυγδαλέζα» είναι σίγουρος μέχρι την «επαναπροώθηση» στην «ασφαλή» Τουρκία ή την απέλαση. Τους μετακινούν από καταυλισμό σε καταυλισμό, χωρίς να τους δίνεται η δυνατότητα πρόσβασης στις πόλεις όπου θα μπορούσαν να επικοινωνήσουν με τους δικούς τους ή να ενημερωθούν για την τύχη τους.
Μόνη αχτίδα φωτός στο σκοτεινό τούνελ που τους οδηγούν, οι αλληλέγγυοι, οι οποίοι με την παρέμβασή τους διαρρηγνύουν το σκοτάδι.


Τόπος - άτοπος, εκτός.

Ου-Τόπος.

Τόπος όπου ο αόριστος, αφηρημένος Άλλος

γίνεται συγκεκριμένος, απτός, με πρόσωπο, όνομα, φωνή και άγγιγμα.


Τόπος όπου αυτός ο ξένος, ο «άλλος» γίνεται  η Φεριστέ, η Ρεχάνα, ο Μοχάμετ από το Αφγανιστάν.

Τόπος όπου αυτός ο άλλος, βρίσκεται εγκαταλελειμμένος  χωρίς ενημέρωση στη μέση του πουθενά, χωρίς τα στοιχειώδη, χωρίς πόσιμο νερό, χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, χωρίς στεγνό και ζεστό χώρο να στεγάσει τον εαυτό του και την οικογένειά του.

Τόπος όπου η Φεριστέ, η Ρεχάνα, ο Μωχάμετ σε ρωτούν πότε θ’ ανοίξουν τα σύνορα για να πάνε στον άλλο τόπο που δεν είναι σαν τον δικό τους τόπο αλλά ούτε σαν κι αυτόν τον τόπο.


Τόπος όπου θέλουν να ανταλλάξουν κουβέντες μαζί σου, να μοιραστούν εμπειρίες για το παρελθόν και αγωνίες για το μέλλον.


Τόπος όπου συναντάς τον Άνθρωπο.



το κείμενο δημοσιεύτηκε στη Νέα Προοπτική - Τεύχος 617 Σάββατο 2 Απριλίου 2016




Τρίτη, 22 Μαρτίου 2016

η καμήλα, ο δάσκαλος και η διαλεκτική



Ο θυμόσοφος λαός λέει ότι η καμήλα δεν κοιτάζει ποτέ την καμπούρα της. 

Όταν κάποιος θεωρεί  τον εαυτό του σωστό σε όλα υποδεικνύοντας μονίμως τους άλλους ως λάθος, κάτι πάει στραβά με αυτόν και μάλλον η υποκρισία τού ξεχειλίζει από τα μπατζάκια.

Όταν αντιμετωπίζει τη ζωή ως ένα σχολείο, την κοινωνία ως μαθητή και τον εαυτό του ως δάσκαλο αυτής, η ίδια η κοινωνία θα τον προσπεράσει γιατί ως γνωστόν, ο «μαθητής» στις περισσότερες  περιπτώσεις τον ξεπερνά το δάσκαλο. Ακόμα και ως δάσκαλος αν δεν παλεύει ακριβώς γι αυτό, να τον προσπεράσει ή/και να τον ξεπεράσει ο μαθητής του, είναι ένας αποτυχημένος δάσκαλος.

Όταν ως «δάσκαλος» αρνείται ανοικτά τη διαλεκτική, γίνεται ένας αντιδραστικός παράγοντας, όχι στα λόγια αλλά στην πράξη με την έννοια, ότι γυρνά την πλάτη του στην πραγματική ανάπτυξη του «μαθητή» ενώ θεωρεί τον εαυτό του πρωτοπόρο.  Έτσι ζει στη σφαίρα των προκατασκευασμένων διατυπώσεων και η ασυμφωνία με την πραγματικότητα τού δημιουργεί την ανάγκη να κάνει συνέχεια τις μεθόδους του πιο ακριβείς. Αυτό γίνεται στο όνομα της συζήτησης. Η συζήτηση είναι αυτοσκοπός. Βλέπει εχθρούς σ’ όποιον προσπαθεί να του δείξει κάτι έξω από αυτόν, να του εξηγήσει, για παράδειγμα, ότι μια δραστήρια συμμετοχή στο «σχολείο» και η δραστηριοποίηση του «μαθητή» απαιτεί συνεχή μελέτη των αντικειμενικών συνθηκών, κι όχι υπεροπτική ισοπέδωση. Όταν είναι ένας τέτοιος «δάσκαλος», την ανάλυση της πραγματικότητας, την αντικαθιστά με την ίντριγκα, το κουτσομπολιό και την υστερία.


Ας κοιταχτούμε όλοι εμείς οι «δάσκαλοι» στον καθρέφτη μας λοιπόν, όταν περισπούδαστα και αφ’ υψηλού υψώνουμε το δάχτυλο στο μαθητή που θεωρούμε κατώτερό μας γιατί έχει διαφορετική οπτική ή/και τρόπο δράσης. Γιατί η διαλεκτική δεν είναι κάτι το οποίο βρίσκεται στα βιβλία και μόνο εκεί. Χωρίς να γίνεται πράξη, χάνει το νόημά της. 

Γίνεται λόγια που ξεφτίζουν. 

Δευτέρα, 7 Μαρτίου 2016

8 Μαρτίου: Ημέρα της Γυναίκας

Emancipation by Miki de Goodaboom
http://fineartamerica.com/featured/emancipation-miki-de-goodaboom.html

Κάθε χρόνο στις 8 Μαρτίου γιορτάζεται, μετά βαΐων και κλάδων, η ημέρα της γυναίκας. Αποτελεί μία ημέρα συνυφασμένη με τη γυναικεία χειραφέτηση και τη διεκδίκηση ίσων δικαιωμάτων.

Όμως, όπως μαθαίνω τελευταία, δεν υπάρχει λόγος πια να το κάνουμε αυτό. Να γιορτάζουμε την ημέρα της γυναίκας, και δη με τόσες τυμπανοκρουσίες κάθε φορά, αλλά ούτε να αγωνιζόμαστε καθημερινά, γιατί η γυναικεία χειραφέτηση είναι γεγονός και η ισότητα απέναντι στο νόμο έχει επιτευχθεί και αποτυπώνεται στην καθημερινότητά  μας.

Οι γυναίκες ψηφίζουν και έχουν, για παράδειγμα, το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι.
Οι γυναίκες εργάζονται ή καλύτερα απασχολούνται (sic), καταλαμβάνουν ακόμα και υψηλά ιστάμενες θέσεις και αμείβονται όσο και οι άντρες που κατέχουν την ίδια θέση.
Οι δουλειές του σπιτιού και η ανατροφή των παιδιών μοιράζονται ισόποσα ανάμεσα στο ζευγάρι.
Οι γυναίκες πηγαίνουν στο σχολείο και παίρνουν ακόμα και πτυχίο πανεπιστημίου.
Οι γυναίκες οδηγούν, κατέχουν περιουσία, παίρνουν σύνταξη, είναι οικονομικά ανεξάρτητες, ορίζουν το σώμα και τη σεξουαλικότητά τους.

Η καταπίεση, η ανισότητα σε όλους του τομείς της ζωής, η έμφυλη βία είναι πια παρελθόν...

Ενδεικτικά παραθέτονται τα παρακάτω στοιχεία που στηρίζουν την παραπάνω άποψη:


·         Όροι συμμετοχής στο καλλιτεχνικό πεδίο: Προσέγγιση με την οπτική του φύλου

"Παράλειψη των καλλιτέχνιδων από τον κυρίαρχο λόγο της παραδοσιακής ιστορίας της τέχνης και κριτικής. Αποκλεισμό των καλλιτέχνιδων από το σώμα των θεωρητικών κειμένων και από τη δημόσια προβολή του έργου τους σε συνάρτηση με την ιδεολογία που κατασκεύασε το περιεχόμενο των εννοιών «γυναίκα-θηλυκότητα» με συνέπεια η γυναικεία καλλιτεχνική παραγωγή να θεωρείται ελάσσονος σημασίας."

·         ΟΗΕ για διακρίσεις σε βάρος γυναικών στην Ελλάδα

·         Mόλις στο 0,678 η αξιολόγηση της Ελλάδας στο δείκτη ισότητας
Μακρινό όνειρο φαίνεται πως αποτελεί η ισότητα των δύο φύλων, καθώς σύμφωνα με έρευνα του World Economic Forum, η Ελλάδα κατατάσσεται στην 91η θέση, μεταξύ μόλις 142 χωρών. Ειδικότερα, σύμφωνα με έρευνα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, οι επιδόσεις της Ελλάδας στις προσπάθειες εκμηδένισης των ανισοτήτων μεταξύ ανδρών και γυναικών είναι άκρως απογοητευτικές, καθώς η Ελλάδα κατατάσσεται μόλις 91η θέση, σε σύνολο 142 χωρών.
Οι αραβικές χώρες κατατάσσονται σταθερά τελευταίες στον δείκτη για την παγκόσμια ανισότητα ανάμεσα στα φύλα.



·         Έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας: Η παγίδα του φύλου

 ·         Η θέση της γυναίκας στην αγορά εργασίας

 ·         Οι άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις τις οικονομικής κρίσεις στις γυναίκες

"Τα ποσοστά ανεργίας στις γυναίκες είναι πολύ υψηλότερα από το μέσο όρο και σε σχέση με αυτά των αντρών. Και τα στοιχεία αυτά απέχουν συνήθως από την πραγματική κατάσταση αφού δεν υπολογίζουν ένα μεγάλο αριθμό γυναικών που έχουν χάσει κάθε ελπίδα να βρουν δουλειά, εκείνες τις γυναίκες που εργάζονται μεν, αλλά διαφεύγουν της στατιστικής καταγραφής δε, είτε εργοζόμενες ως συμβοηθώντα μέλη σε οικογενειακές επιχειρήσεις είτε παρέχουν μαύρη και αδήλωτη εργασία Η γενική τάση προς την προσωρινή εργασία, μέσω του θεσμού των voucher ή των 5μηνων, πίσω από το προσωπείο της «ευελιξίας» έχει τα πιο καταστροφικά αποτελέσματα στις γυναίκες. Οι περισσότερες γυναίκες, ακόμα και χωρίς αυτό ήταν ήδη καταδικασμένες στις πλέον κακοπληρωμένες και κακές συνθήκες εργασίας."


·         Ενδοοικογενιακή βία

·         Ποιά ισότητα; κείμενα για το γυναικείο ζήτημα


·         Σεξουαλική παρενόχληση στο χώρο εργασίας

·         The best—and worst—places to be a working woman

·         "Ισότητα των Φύλων και Οικονομική Ανεξαρτησία: μερική απασχόληση και αυτοαπασχόληση"

·         Ευρωβαρόμετρο – Έρευνα σε θέματα ισότητας φύλων


·         «Ο ακρωτηριασμός των γυναικείων γεννητικών οργάνων (Α.Γ.Γ.Ο.) δηλώνει κάθε διαδικασία που περιλαμβάνει μερική ή ολική αφαίρεση των εξωτερικών γεννητικών οργάνων ή την πρόκληση οποιουδήποτε άλλου τραυματισμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων για μη ιατρικούς λόγους.» Κοινή δήλωση των WHΟ/UNICEF/UNFPA (1997)



·         Γυναίκα και μετανάστευση




·         Βιασμός και η κουλτούρα του βιασμού




  
·         Η θέση της γυναίκας στη σύγχρονη Ελλάδα



·         Μαρξισμός και γυναικείο ζήτημα, των Ana Munoz & Alan Woods

"Η κυριαρχία του ιμπεριαλισμού και των γιγάντιων πολυεθνικών εγγυάται ότι και η τελευταία σταγόνα της υπεραξίας θα ξεζουμιστεί ανελέητα από τους άντρες, τις γυναίκες και τα παιδιά, χωρίς καμιά διάκριση."



"Το να αλλάξουμε ολοκληρωτικά την θέση των γυναικών είναι δυνατόν να γίνει μόνο όταν μεταβληθούν όλες οι συνθήκες της κοινωνικής, οικογενειακής και κυρίαρχης ζωής". (Λ. Τρότσκι, Γυναίκες και Οικογένεια)

"Η θέση της γυναίκας είναι ο πιο γραφικός και αποκαλυπτικός δείκτης για να αξιολογηθεί ένα κοινωνικό καθεστώς και η κρατική πολιτική. " (Τρότσκι, Γραπτά 1937 – 38, σ. 170).








Η γυναίκα είναι επαναστατικό υποκείμενο.




Επαναστατικό γιατί γνωρίζει τις αλυσίδες της και θέλει να τις σπάσει.


Υποκείμενο γιατί δρα, αντιδρά και διεκδικεί.







"Ποιός φταίει, σαν η καταπίεση παραμένει; Εμείς."
"Ποιος θα φταίει σαν η καταπίεση συντριβεί; Εμείς πάλι"

Το ζήτημα είναι ποιο δρόμο επιλέγουμε, η καθεμία από μας κι όλες μαζί συλλογικά.




υγ. αφορμή για το γραπτό υπήρξαν συζητήσεις τον τελευταίο καιρό και μία ταινία:
Μια ζωή ταλαιπωρία, 1984 Δραματική κωμωδία/ Πέδρο Αλμοδόβαρ

Σάββατο, 5 Μαρτίου 2016

άσε με να είμαι εγώ την ώρα που γίνομαι εμείς



Από τι στιγμή που κάνουμε τα πρώτα μας βήματα ως κοινωνικά όντα, προσπαθούμε να χωρέσουμε σε κοινωνικά πλαίσια, να γίνουμε ομοιόμορφα ίδιοι για να είμαστε αποδεκτοί. Να είμαστε φυσιολογικοί – κανονικοί σύμφωνα με τις επιταγές της κοινωνίας η οποία θέτει τα πλαίσια που μας διαμορφώνουν, μας παρέχουν το σχήμα τους για να έχουμε σχήμα και το χώρο τους μέσα στον οποίο επιτρέπεται να κινούμαστε ή να δρούμε. 

Όμως, είμαστε διαφορετικοί και μοναδικοί παρά τις προσπάθειες τυποποίησης με κάθε μέσο και τρόπο. Κάθε έν@ που λογίζεται άνθρωπος βάσει βιολογικών, βιοχημικών ή ανθρωπολογικών χαρακτηριστικών, αποτελεί ένα μοναδικό συνδυασμό ανθρώπου. Είτε είμαστε της ίδιας είτε διαφορετικής «φυλής», προέλευσης, εθνικότητας ή φύλου. Εκτός αυτού, καθέν@ από τους παραπάνω έχει διαφορετικά βιώματα και διαφορετική πορεία ζωής, διαφορετική παιδεία, κουλτούρα, νοοτροπία, διαφορετικό τρόπο σκέψης, λόγου και δράσης. Βλέπουμε τον κόσμο με διαφορετικά μάτια. Δεχόμαστε τα ίδια ερεθίσματα με διαφορετικό τρόπο. Αντιλαμβανόμαστε με διαφορετικό τρόπο και σε διαφορετικό βαθμό.  Πολλές φορές τα βιώματα συγκλίνουν όπως και οι πορείες ή η δράση κι άλλες πάλι φορές αυτές οι πορείες είναι παράλληλες, μη συγκλίνουσες, εκ διαμέτρου αντίθετες ή και συγκρουόμενες. Όμως τι μας ενώνει και τι μας διαχωρίζει; Αυτό που μας ενώνει, μας διαχωρίζει;             

Εθνικότητα, γλώσσα, θρησκεία, χρώμα, φύλο, ηλικία, βιολογικά αναπτυξιακά ελλείμματα, επίκτητη αναπηρία, ασθένεια αποτελούν μερικές από τις ταυτότητες – ταμπέλες που μας επισυνάπτουν κατά τη διάρκεια της ζωής μας, για να μας χαρακτηρίσουν, να μας κατηγοριοποιήσουν αντίστοιχα ώστε εν τέλει να μας ελέγξουν. Κι εμείς από τη στιγμή που γεννιόμαστε, παραδοσιακά ώστε να μη χαθεί η συγκεκριμένη συνταγή, δεχόμαστε τις ταυτότητες αυτές θέλοντας να ικανοποιήσουμε το συναίσθημα του «ανήκειν» και τις κουβαλάμε μια ζωή μέχρι να πεθάνουμε. 

«Ο άνθρωπος έχει συνείδηση του εαυτού του, του συνανθρώπου του, του παρελθόντος του και των δυνατοτήτων του μέλλοντός του. Αυτή η επίγνωση του εαυτού τους σαν μιας ξεχωριστής οντότητας, η επίγνωση του περιορισμένου, σύντομου χρόνου ζωής και επιπλέον η επίγνωση του γεγονότος ότι χωρίς τη θέλησή του θα πεθάνει, πριν ή μετά από αυτούς που αγαπά, ή επίγνωση ότι είναι μόνος ξεχωρισμένος από τους άλλους, αδύνατος μπροστά στις δυνάμεις της φύσης και της κοινωνίας, όλα αυτά κάνουν την ατομική ξεκομμένη του ύπαρξη μια αβάσταχτη φυλακή. Και ίσως θα τρελαινόταν, αν δεν κατάφερνε να ελευθερωθεί από τη φυλακή αυτή, να ξεφύγει από τη μόνωση και να ενωθεί κατά τον ένα ή άλλο τρόπο με τους άλλους ανθρώπους, με τον έξω κόσμο». [1] Έτσι, δημιουργούμε και οι ίδιοι  - από μόνοι μας -  ομάδες πέρα από την ομαδοποίηση που μας επιβάλλεται άνωθεν. Γι αυτό δημιουργούμε σχέσεις διαπροσωπικές κάθε φύσης. Για να αισθανθούμε ότι ανήκουμε, ότι είμαστε μέρος – κομμάτι του όλου και όχι κομμάτια ξέχωρα και μόνα. «Ο άνθρωπος – σ’ όλες τις εποχές και σ’ όλους τους πολιτισμούς – προσπαθεί να λύσει αυτό το μοναδικό και ίδιο πάντα πρόβλημα: πώς να ξεπεράσει το χωρισμό του, πώς να πετύχει την ένωση, πώς να υπερβεί τα όρια της ατομικής του ζωής και να φτάσει στην ενότητα».[1]    

Η ομορφιά της συνύπαρξης των διαφορετικών έγκειται στη διατήρηση της διαφορετικότητάς τους κατά την ενότητα. Η επίμονη στάση υιοθέτησης της ομοιομορφίας με σκοπό την ενότητα είναι σαν να αναπαράγει κάνεις τυποποιημένα προϊόντα.

Η ενότητα δεν απαιτεί ομοιομορφία.           
Αγάπη για τη ζωή απαιτεί.